Levenswater

304 Wonderlijk waterZo voor de hand liggend en toch zo gemakkelijk te missen.  

Zoals een vis rondzwemt in het water, zo bewegen wij ons voort in het leven. En zoals het water overal in de oceaan – of een rivier, een meer – nat en vloeibaar is, zo is het leven altijd hier en nu, geen toekomst, geen verleden. Water is tien meter terug of honderd kilometer verderop ook niet anders dan het is op de plek waar de vis zich op dat moment bevindt. De vis beweegt zich voort maar bevindt zich altijd en overal in hetzelfde water. Wij bewegen ons voort in het leven maar bevinden ons altijd in onze eigen directe ervaring, in datgene wat we in het hier en nu tegenkomen.

We zijn misschien spreekwoordelijke haaien tegengekomen, rotsformaties waar we niet langs konden, hebben wellicht heftige stromingen meegemaakt, maar we hebben altijd alleen te maken (gehad) met de eenvoud van dit moment. Verderop, naarmate we verder zwemmen, komen we zonder twijfel nog steeds van alles tegen, maar we bevinden ons altijd in het water van het leven. Je kunt er niet los van komen en dat hoeft ook niet. Je kunt je er alleen los van voelen, maar je kunt er niet los van zijn.

De vis kan natuurlijk uit het water springen, de lucht in, of het land op. Die kan zich afscheiden van het water, alhoewel hij natuurlijk zelf ook voornamelijk uit water bestaat (net zoals mensen trouwens). Het zal echter niet lang duren voordat de vis er weer naar verlangt één te worden met het water. Terwijl hij zich als afgescheiden ervaart, kan de herkenning komen dat hij in het water thuishoort. Hij kan het water zien waar hij zojuist uit ontsnapt is. De mens kan zich ook los voelen van het leven, van zichzelf. In dat los-voelen kan hij ervaren dat er iets niet klopt, dat hij zich niet helemaal thuis voelt.

Zoals de vis kan zoeken in de lucht, op het land, zo kan de mens zoeken in ‘de wereld’. Maar de enige ‘plek’ waar je jezelf kunt vinden, is waar je altijd al geweest bent, namelijk in het hier en nu, in datgene waaruit het leven bestaat. De vis verdwijnt in het water, gaat erin op, wanneer hij er terug in duikt. De mens kan opgaan in het hier en nu, in de directe ervaring van het leven, ermee samenvallen. Zien dat je samenvalt met het leven, en dat je in feite altijd al samenviel met het leven, is bevrijding. Het leven is één geheel waar geen ontsnappen aan is, alleen schijnbaar, wanneer je in je hoofd zit. Dan lijk je even uit het water te zijn.

De vis vraagt zich niet af wat water is; hij is er één mee. Totdat hij het water verlaat en weer bewust kan ervaren hoe het is om één te worden met het water. De mens – de baby tenminste – vraagt zich ook niet af wat leven is, totdat er – al heel jong – een besef ontstaat van een afgescheidenheid, oftewel een ik-gedachte. Dat besef, aangevuld met jarenlange conditionering waardoor het gevoel van afgescheidenheid alleen maar sterker wordt, maakt dat we ons los ervaren van de wereld, los van anderen om ons heen, en in de basis ook los van het leven. Je zou kunnen zeggen dat we het water verlaten en op het land en in de lucht gaan zoeken naar geluk en vervulling; naar onszelf eigenlijk. Dat zoeken houdt op als de realisatie begint door te dringen dat we niet los kunnen zijn van het leven; dat het leven de essentie is van wat ik ben.

Wat is leven? Leven is Zijn. Leven is aanwezigheid, hier, nu, dit. Het bestaat niet uit gedachten, herinneringen, het is geen verhaal, alhoewel dat er allemaal in plaatsvindt. Leven gaat in essentie niet over woorden. Daarom misschien dat aanwezigheid (presence) ook wel ‘tegenwoordigheid’ genoemd wordt: het gaat tegen de woorden in, staat haaks op woorden, is niet te vatten in een verhaal.

Wat is hier nu? Waar je ook bent, wat je ook aan het doen bent, met wie je ook bent: je bevindt je in een ruimte. Of dat nu een open of gesloten ruimte is, maakt niet uit. Op elk moment in je leven bevind je je in een ruimte, is er ruimte om je heen. Die ruimte zelf is stil, alhoewel er natuurlijk geluiden in op klinken van tijd tot tijd. De ruimte beweegt zelf niet, alhoewel alle bewegingen erin plaatsvinden. Die stille, onverstoorbare en toch dynamische ruimte is overal exact hetzelfde, net zoals het water overal in de oceanen, meren en rivieren exact hetzelfde is. Die stilte of ruimte – we kunnen het ook bewustzijn, God, waarnemendheid, of hoe je maar wilt noemen – ís (het) leven, ís de essentie van leven.

De stille, ruimtelijke aanwezigheid is altijd bij je, hangt altijd om je heen. Als ik hier ‘je’ zeg, bedoel ik overigens jij als lichaam-en-geest. Je loopt rond in de ruimte, zonder werkelijk ergens heen te gaan want overal is diezelfde aanwezigheid, stil, open, vrij. De vis zwemt rond zonder ergens heen te gaan want overal is er datzelfde water, vochtig en vloeibaar.

Er is voor de vis een rechtstreeksheid, een intimiteit met het water. Hij maakt er voortdurend contact mee. Of zoals eerder gezegd, is er één mee. Wij zijn voortdurend één met het leven, of we het nou door hebben of niet. En de meesten van ons hebben het – een tijdlang in ieder geval – niet door. Ikzelf heb me zo’n 25 jaar lang afgescheiden gevoeld van geluk, vervulling, van mezelf, van het leven. Ik zocht naar al die dingen en meer in de wereld, in de toekomst, in het verleden, en raakte altijd teleurgesteld omdat ‘het’ daar niet te vinden is. Er is van alles te vinden in de buitenwereld, en in de tijd, maar geen geluk, geen vervulling, niet mezelf en dus ook niet het leven. De enige ‘plaats’ waar ‘dat’ te vinden is, is deze plaatsloze ruimte, deze stille aanwezigheid waar we altijd en overal direct contact mee maken, één mee zijn.

Het water is verwelkomend voor de vis, raakt hem overal aan, dringt hem binnen. Zoals de stille ruimte jou – als lichaam-en-geest – voortdurend welwillend, verwelkomend aanraakt, zo kun jij ook alles wat er in ‘je leven’ verschijnt liefdevol aanraken, verwelkomen. Je zou dan bijna kunnen zeggen dat je (het leven) een liefdesrelatie krijgt met jezelf (de persoon). Laat jezelf doordrongen raken van het leven, van Zijn, van stille aanwezigheid. Los erin op, duik erin. De vis plonst ook weer terug het water in, als hij zich realiseert dat dat zijn thuis is.  © Ludo de Jongh

One thought on “Levenswater

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s